Home Θεσμικοί φορείς Εδώ Κοζάνη: Αυτά που δεν λέμε για τη ΔΕΗ
Εδώ Κοζάνη: Αυτά που δεν λέμε για τη ΔΕΗ

Εδώ Κοζάνη: Αυτά που δεν λέμε για τη ΔΕΗ

0
0

*Αδυνατώ να κατανοήσω τον τρόπο με τον εξελίσσεται ο δημόσιος διάλογος για την ΔΕΗ. Τουλάχιστον εδώ, στον τόπο μας, την Δυτική Μακεδονία. Για να βάλουμε τα πράγματα σεμια σειρά: ο λόγος για τον οποίο αρχικά εγείρεται θέμα για την ελληνική αγορά ενέργειας, είναι η παραβίαση των κανόνων ανταγωνισμού στις αγορές λιγνίτη και ηλεκτρικής ενέργειας από πλευράς ΔΕΗ.

Αυτό συμβαίνει για έναν απλό λόγο.

Ενώ με βάση τον ελληνικό μεταλλευτικό κώδικα ο λιγνίτης θα έπρεπε κανονικά να δημοπρατείται, αντί αυτού το ελληνικό κράτος έχει παραχωρήσει στη ΔΕΗ ΑΕ το δικαίωμα εκμετάλλευσης των λιγνιτικών κοιτασμάτων δωρεάν. Eτσι έχουμε μια εταιρεία η οποία δεν πληρώνει για την εκμετάλλευση των κοιτασμάτων που χρησιμοποιεί. Αποδίδει (;) στην περιοχή ένα φτωχό ανταποδοτικό τέλοςστο οποίο μάλιστα δεν συνυπολογίζεται το εξωτερικό κόστος του λιγνίτη (θέμα που, πολύσωστά, τίθεται από πολλούς). Φανταστείτε δηλαδή, να είχατε μια επιχείρηση στην οποίαδεν θα χρειαζόταν να πληρώσετε για την πρώτη ύλη του προϊόντος που θαεμπορευόσασταν. Υπέροχο!

Eτσι όμως αλλοιώνεται ακραία ο ανταγωνισμός στην αγοράτης ενέργειας. Γι’ αυτό και στην επόμενη μέρα προβλέπεταιτο δικαίωμα της προνομιακής και μή ανταποδοτικήςπρόσβασης στον λιγνίτη, να μεταφερθεί αυτούσιο και στουςνέους παίκτες της βιομηχανίας.

Κάπως έτσι, θα συνεχίσει να μην ορίζεται με οποιονδήποτε τρόπο το ποια οφέλη θαέπρεπε ο τόπος μας να προσδοκά από την εκμετάλλευσητων πόρων αυτών. Κι αυτό είναι κάτι που περνά χωρίς να το συζητάμε καν.

Ομως δεν μπορεί να αρκούν οι πρόσκαιρες αμοιβέςκάποιων εργαζομένων. Η βιομηχανία της ενέργειας χρωστά πολλά στην περιοχή μας και το χρέος αυτό δεν αντισταθμίζεται έτσι εύκολα. Αναφέρομαι στις εκτάσεις που θα μπορούσαννα φέρουν πρωτογενή παραγωγή, στους υδάτινους πόρους που κατασπαταλούνται, σταεδάφη που δεν αποκαθίστανται όπως και όποτε πρέπει και δεν επαναποδίδονται στιςτοπικές κοινωνίες όπως και όποτε πρέπει, και αυτά είναι μόνο ενδεικτικά. Νομοί ολόκληροι «λαμπαδιάζονται» για να φωτιστούν οι υπόλοιποι.

Εξίσου σημαντικό, και δεν πρέπει να το ξεχνάμε, είναι πως η περιοχή μας εδώ και χρόνιαβιώνει μια πρωτοφανή περιβαλλοντική υποβάθμιση, ενώ παραμένει εγκλωβισμένη σε έναμονοδιάστατο παραγωγικό μοντέλο από το οποίο αδυνατεί να απαγκιστρωθεί. Τοτελευταίο ίσως να μη χρειάζεται κιόλας, η ενεργειακή μας κουλτούρα είναι ένα άυλο αλλάωστόσο σημαντικό κεφάλαιο. Η διατήρηση του μοντέλου όμως, προϋποθέτει διάθεσηπροσαρμογής της τοπικής ενεργειακής βιομηχανίας στα νέα δεδομένα. Η λίθινη εποχήτελείωσε κι αυτή, όχι όμως επειδή τελείωσαν οι πέτρες.

Πίσω στα του δημοσίου διαλόγου και τον παραλογισμό που επικρατεί σε αυτόν. Με όλα ταδεδομένα, εκτιμώ πως η λογική προτεραιότητα για την περιοχή θα έπρεπε να ήταν ηδιεκδίκηση ώστε ο τόπος μας να ανταμείβεται επαρκώς για τον φυσικό πλούτο που παρέχεικαι σπαταλά. Ανεξαρτήτως αν η τοπική ενεργειακή βιομηχανία θα είναι δημόσια ή ιδιωτική, «μικρή» ή «μεγάλη», θα έπρεπε πρώτα να διασφαλιστεί πως όποιος κι αν είναι αυτός πουεκμεταλλεύεται τα εδάφη, τα υπεδάφη και τα νερά του τόπου μας, θα πληρώνει γι’ αυτά καιδεν θα του χαρίζονται δωρεάν.

Ηταν ευκαιρία λοιπόν σε αυτή την συγκυρία, να προβάλουμε τόσα κι άλλα τόσα σανδιεκδικήσεις της περιοχής στο νέο ενεργειακό μοντέλο. Δυστυχώς το πολιτικό προσωπικότης περιοχής στο σύνολό του, ανάμεσα στον αγώνα για ένα δικαιότερο για την περιοχή μαςκανονιστικό πλαίσιο λειτουργίας της όποιας ΔΕΗ και τον διαγκωνισμό στην πρόσκαιρη ψηφοθηρία παρέα με τους συνδικαλιστές της επιχείρησης, επιλέγει το δεύτερο. Και θακριθεί σκληρά αυτό, όχι μόνο βραχυπρόθεσμα, αλλά μεσοπρόθεσμα όπως και μακροπρόθεσμα.

Βλέπετε ξεχνάνε το πιο σημαντικό: πως τον τόπο μας δεν τον κληρονομήσαμε από τουςπατεράδες μας, αλλά τον δανειστήκαμε από τα παιδιά μας.

* Γράφει ο Νίκος Μάστορας Γκουλέμας που ζει στην Κοζάνη και είναι επιχειρηματίας, Πηγή: protagon.gr