Home Νέα Τύπος Εγινε «λαδιά» σε αγορά 3,4 τρισ. $
Εγινε «λαδιά» σε αγορά 3,4 τρισ. $

Εγινε «λαδιά» σε αγορά 3,4 τρισ. $

0
0

Με μια συντονισμένη διεθνή επιχείρηση, η διεύθυνση ανταγωνισμού της Κομισιόν έφερε στο φως τις πρακτικές της αγοράς πετρελαίου.


Νικήτας Κουριδάκης,
Εθνος της Κυριακής, 19/05/2013


plattsΟι ερευνητές των ευρωπαϊκών υπηρεσιών εισέβαλαν στα γραφεία πετρελαϊκών εταιρειών όπως η BP, η Shell και η Statoil, και ζήτησαν από άλλες, όπως η ΕΝΙ, να παραδώσουν στοιχεία, για να διαπιστώσουν αν στον κλάδο ακολουθούνταν εναρμονισμένες πρακτικές και αν γινόταν χειραγώγηση των τιμών.


Ο ίδιος ο τρόπος με τον οποίο διαμορφώνονται οι τιμές στην παγκόσμια αγορά των πετρελαιοειδών είναι επίσης υπό διερεύνηση. Στο μάτι των ευρωπαϊκών Αρχών έχει μπει η Platts, η εταιρεία που ανακοινώνει τις τιμές στις οποίες αναφέρεται το 80% των συμβολαίων που συνάπτονται σε πετρέλαιο και παράγωγα αυτού.


Για την Platts χτυπάει η καμπάνα της ανακοίνωσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία «ανησυχεί ότι οι εταιρείες ενδεχομένως συνεργάστηκαν ώστε να δίνουν διαστρεβλωμένες τιμές σε εταιρεία που δημοσιοποιεί τις τιμές καυσίμων, με στόχο να χειραγωγήσουν την τιμή μιας σειράς προϊόντων». Πρόκειται για μια αγορά 3,4 τρισ. δολαρίων σε ετήσια βάση. Στην επίμαχη έρευνα ελέγχεται αν οι τιμές στο αργό, στην αιθανόλη και σε προϊόντα διύλισης διαστρεβλώθηκαν απ’ το σύστημα της Platts.


Μεγάλα πρόστιμα
Σε μια παρόμοια υπόθεση, στη χειραγώγηση του LIBOR, του δείκτη του διατραπεζικού επιτοκίου, οι τράπεζες είχαν αναγκαστεί να πληρώσουν μεγάλα πρόστιμα.
Το μονοπώλιο της Platts στον καθορισμό των τιμών έχει ξαναβρεθεί στο επίκεντρο της προσοχής. Τα τελευταία χρόνια, από το 2010 και έπειτα ιδίως, ο Διεθνής Οργανισμός Επιτροπών Κεφαλαιαγοράς, η διεθνής συνομοσπονδία εποπτικών Αρχών οργανισμών και κρατών έχουν δημοσιοποιήσει μελέτες που συνηγορούν υπέρ της ανάγκης να τεθούν κάποια αντικειμενικά μέτρα για τους δείκτες των τιμών της πετρελαιαγοράς. Ο πρόεδρος της Platts, Λάρι Νιλ, το 2012 προσπάθησε να περάσει στην αντεπίθεση με γράμμα προς τον IOSCO, στο οποίο χαρακτήριζε την πρόθεση των Αρχών ως απαράδεκτη επέμβαση στο δικαίωμα της εταιρείας να διακινεί «πληροφορίες, απόψεις και δεδομένα». Στο πλευρό της Platts είχαν σταθεί οι ισχυροί παίκτες της αγοράς, οι οποίοι αποτρέπουν έως σήμερα κάθε προσπάθεια εξωτερικής ρύθμισης.


Στο μικροσκόπιο των ερευνητών της Κομισιόν οι Shell, Statoil και BP
Ομως, υπάρχουν και άλλες ενστάσεις για τον τρόπο που η Platts μεταφέρει και παράλληλα αποκωδικοποιεί το μήνυμα των αγορών. Αντίθετα με όσα συμβαίνουν με τις τιμές για τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης (future) των πετρελαιοειδών, που είναι ορατές δημοσίως, τα συμβόλαια για τις αγοραπωλησίες πραγματικού πετρελαίου είναι μια διαδικασία που γίνεται μεταξύ δύο μερών που μπορεί να βρίσκονται όμως οπουδήποτε στον κόσμο και χρειάζεται κάποιου είδους διαμεσολάβηση, δηλαδή ρύθμιση των τιμών. Ανάμεσα στους διάφορους ντίλερ της αγοράς των πετρελαιοειδών το σύστημα που ακολουθείται από την Platts για τον καθορισμό των δεικτών των τιμών χαίρει υψηλής εμπιστοσύνης, όπως δείχνει μέτρηση του Bloomberg. Για άλλους, δεν δίνει πάντα λογικά αποτελέσματα. Φέτος, ας πούμε, οι Shell και BP απηύθυναν ανοικτή επιστολή προς την Platts, με την οποία προσπάθησαν να κάνουν την εταιρεία να αλλάξει τις εκτιμήσεις της για το μπρεντ. Ωστόσο, η εταιρεία διατηρεί ένα αδιάλλακτο ως προς τις μεθόδους της προφίλ.


Ο αρχιτέκτονας του ακολουθούμενου μοντέλου «market – on – close» – στενής παρακολούθησης της αγοράς- που εφαρμόζει η Platts, είναι ο Χόρχε Μοντεπέκε, «ένας άνθρωπος ασυνήθιστης επιρροής», όπως γράφουν οι Financial Times. Μπόρεσε να επιβάλει τη μεθοδολογία που ήθελε στην τιμολόγηση των δεικτών παρά την αντίδραση των πετρελαϊκών εταιρειών, πράγμα που φανερώνει την επιρροή της εταιρείας, κατά κύριο λόγο.


Η Platts μπορεί ακόμη και να αποβάλει κάποια εταιρεία από τη διαπραγμάτευση λόγω κακής συμπεριφοράς ή χωρίς να δίνει λόγο. Γενικά η Platts έχει εξουσίες που ταιριάζουν περισσότερο σε δημόσια Αρχή παρά σε ιδιωτική εταιρεία.


Μόνιμος θαμώνας των… δικαστηρίων
Η Platts ιδρύθηκε το 1909 όταν ο ιδρυτής της, Ουόρεν Πλάτ, εξέδωσε ένα μηνιαίο περιοδικό για τον κλάδο του πετρελαίου – το National Petroleum News. Το 1923 o Πλατ εξέδωσε καθημερινό ενημερωτικό δελτίο για τις τιμές που με τα χρόνια θεσμοποιήθηκε, γεμίζοντας ένα οργανικό κενό και κερδίζοντας ηγεμονική θέση στην αγορά. Το 1953 η εταιρεία εξαγοράστηκε απ’ την McGraw-Hill και θυγατρική αυτής παραμένει σήμερα. Η Platts, με τις περίπου 12.000 αξιολογήσεις εμπορευμάτων τη μέρα τις οποίες παρέχει, συνεισέφερε 489 εκατ. δολάρια ή 11% στις συνολικές εισπράξεις του ομίλου McGraw-Hill το 2012.
Στις ΗΠΑ η νομική τριβή της Platts και της μητρικής της McGraw-Hill, στον οποίο ανήκει και ο οίκος αξιολόγησης Standard & Poor’s, είναι σχεδόν μόνιμη. Σε αρκετές περιπτώσεις έχουν πραγματοποιηθεί έφοδοι σε κάποια απ’ τις εταιρείες του ομίλου, ο οποίος αποτελεί ένα από τα πιο ισχυρά κέντρα οικονομικής εξουσίας στον κόσμο.


Δικαστικές διαμάχες
Στο τελευταίο επεισόδιο των δικαστικών περιπετειών του, ο οίκος αξιολόγησης Standard & Poor’s βρίσκεται αντιμέτωπος με το αμερικανικό υπουργείο Δικαιοσύνης, το οποίο τον εγκαλεί για τις άριστες αξιολογήσεις που έδινε σε τοξικά ομόλογα, χρηματο-οικονομικά προϊόντα που ήταν στηριγμένα στα ενυπόθηκα στεγαστικά δάνεια.


Σε μια παράλληλη εξέλιξη, η εταιρεία κυβερνο-ασφάλειας CyByl θεωρεί πως λόγω των αποκαλύψεων για τη χειραγώγηση τιμών η ΒΡ, η Royal Dutch Shell και η Platts μπορεί να γίνουν στόχοι επιθέσεων απ’ τους Anonymous. Κάποιοι χάκερ έχουν ανακοινώσει σχέδια επίθεσης στις χώρες και τις εταιρείες που πλουτίζουν απ’ το πετρέλαιο.


tags: