Home Νέα Τύπος Με πτώχευση κινδυνεύει μία στις δύο ενεργοβόρες επιχειρήσεις
Με πτώχευση κινδυνεύει μία στις δύο ενεργοβόρες επιχειρήσεις

Με πτώχευση κινδυνεύει μία στις δύο ενεργοβόρες επιχειρήσεις

0
0

Παρά ταύτα, η Πολιτεία δεν αξιοποιεί το εργαλείο της μείωσης των τιμών των ρύπων.


Της Χρύσας Λιάγγου
Εφημερίδα Καθημερινή, 17/10/2013


pylon_energy_high_tensionΣχεδόν 1 στις 2 ενεργοβόρες επιχειρήσεις της χώρας αντιμετωπίζει τον κίνδυνο της πτώχευσης εξαιτίας του υψηλού κόστους ενέργειας που στις παρούσες συνθήκες της ύφεσης στραγγαλίζει την ανταγωνιστικότητά τους, καθώς αντιπροσωπεύει σε πολλούς κλάδους μέχρι και το 61% του συνολικού κόστους λειτουργίας.


Δικαιώματα αγοράς ρύπων
Παρά ταύτα, η Πολιτεία δεν αξιοποιεί εργαλεία για τη μείωση του ενεργειακού κόστους που έχει στη διάθεσή της. Ενα τέτοιο εργαλείο είναι ο μηχανισμός αντιστάθμισης του κόστους αγοράς δικαιωμάτων ρύπων με το οποίο επιβαρύνθηκαν από 1/1/2013 οι επιχειρήσεις ηλεκτρικής ενέργειας και το μετακύλισαν στην κατανάλωση, ανεβάζοντας σημαντικά το κόστος ρεύματος για τις ενεργοβόρες βιομηχανίες. Τον μηχανισμό αυτό προέβλεψε εγκαίρως η Ε.Ε. για τη διάσωση της ανταγωνιστικότητας των ευρωπαϊκών ενεργοβόρων κλάδων μέσω της Οδηγίας 2009/29 και έχει αξιοποιηθεί ήδη από τη Γερμανία το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Νορβηγία. Μελέτη που εκπόνησε το ΙΟΒΕ για λογαριασμό της ΕΒΙΚΕΝ καταγράφει τις δραματικές συνέπειες για την ελληνική οικονομία από τη μετακύλιση κόστους αγοράς δικαιωμάτων εκπομπής CO2 στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας προς τους ενεργοβόρους κλάδους. Σύμφωνα με τη μελέτη που παρουσιάζει σήμερα η «Κ», ακόμη και με τις σημερινές σχετικά χαμηλές τιμές των δικαιωμάτων ρύπων (κοντά στα 5 ευρώ ο τόνος CO2), οι συνολικές απώλειες ανέρχονται σε περίπου 95 εκατ. ευρώ προστιθέμενης αξίας, 15 εκατ. ευρώ φορολογικών εσόδων και πάνω από 1.900 θέσεις εργασίας. Οι απώλειες στην περίπτωση αύξησης των τιμών δικαιωμάτων CO2 στα 25 ευρώ ο τόνος, αυξάνονται σε όρους προστιθέμενης αξίας στα 474 εκατ. ευρώ, χάνονται περίπου 9.600 θέσεις εργασίας, ενώ τα φορολογικά έσοδα του κράτους υπολογίζεται ότι μειώνονται κατά 75 εκατ. ευρώ. Αν ληφθεί υπόψη το ενδεχόμενο πτώχευσης επιχειρήσεων λόγω του αυξημένου ενεργειακού κόστους, σενάριο που η μελέτη θεωρεί πιθανό, καθώς περίπου το 20% του κύκλου εργασιών στους εξεταζόμενους κλάδους παράγεται από επιχειρήσεις που βρίσκονται σε ζώνη υψηλού κινδύνου πτώχευσης, οι απώλειες στην οικονομία υπολογίζονται σε σχεδόν 20.000 θέσεις εργασίας, εάν ληφθούν υπόψη και οι επιπτώσεις σε συνδεδεμένες επιχειρήσεις και στην καταναλωτική δαπάνη εργαζομένων.


Οι επιπτώσεις αυτές, εκτιμά η μελέτη του ΙΟΒΕ μπορεί να αποφευχθούν σε μεγάλο βαθμό με τον μηχανισμό αντιστάθμισης του έμμεσου κόστους εκπομπών στους κλάδους που είναι εκτεθειμένοι στον κίνδυνο «διαρροής άνθρακα». Οι κλάδοι αυτοί προσδιορίζονται από την Οδηγία 2009/29 με συγκεκριμένα κριτήρια και αριθμούν τους 15 συνολικά . Η Οδηγία δίνει εθελοντικά τη δυνατότητα στα κράτη-μέλη να καταρτίσουν μηχανισμό αντιστάθμισης. Η μέγιστη ενίσχυση ως ποσοστού του επιλέξιμου κόστους δεν μπορεί να υπερβαίνει το 85% κατά τα έτη 2013 έως 2015, το 80% κατά τα έτη 2016 έως 2018 και το 75% το 2019 και το 2020.


Στην Ελλάδα δεν έχει γίνει ακόμη καμία κίνηση σε αυτή την κατεύθυνση παρά τα συνεχή αιτήματα της ενεργοβόρου βιομηχανίας και τις αντίστοιχες δεσμεύσεις του ΥΠΕΚΑ. Ο μηχανισμός αυτός, σύμφωνα με τη μελέτη του ΙΟΒΕ, δεν χρειάζεται να χρηματοδοτηθεί με μετρητά, επιβαρύνοντας τον κρατικό προϋπολογισμό. Η αντιστάθμιση μπορεί να πραγματοποιηθεί με δωρεάν διάθεση δικαιωμάτων εκπομπής προς δημοπράτηση από το ελληνικό Δημόσιο.


Μεταποίηση
Το μέτρο του μηχανισμού αντιστάθμισης είναι καθοριστικής σημασίας για την ελληνική οικονομία. Οι κλάδοι που έχουν προσδιοριστεί ως εκτεθειμένοι στον κίνδυνο «διαρροής άνθρακα» συμβάλλουν άμεσα κατά 5,9% στην προστιθέμενη αξία και κατά 4,1% στην απασχόληση της εγχώριας μεταποίησης. Οι ευρύτεροι κλάδοι της μεταποίησης στους οποίους εντάσσονται οι υποτομείς «διαρροής άνθρακα» αντιπροσωπεύουν το 15% της προστιθέμενης αξίας και το 13% της απασχόλησης της εγχώριας μεταποίησης. Οι εν λόγω κλάδοι συνεισφέρουν σημαντικά και στο εμπορικό ισοζύγιο, καθώς το 2012 οι εξαγωγές τους προσεγγίζουν τα 1,5 δισ. μέγεθος που αντιπροσωπεύει το 5,4% του συνόλου των ελληνικών εξαγωγών και το 14,3% των εξαγωγών βιομηχανικών προϊόντων (εξαιρουμένων των πετρελαιοειδών). Η Πολιτεία έχει τη δυνατότητα να προστατεύσει πολλές θέσεις εργασίας σε στρατηγικούς κλάδους της ελληνικής οικονομίας, καταλήγει η μελέτη του ΙΟΒΕ, επισημαίνοντας ότι δεδομένης της κρίσιμης κατάστασης πολλών επιχειρήσεων οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να κινηθούν ταχύτατα για τη διαμόρφωση μηχανισμού αντιστάθμισης του έμμεσου κόστους εκπομπών.