Ε.Ε.: Eξετάζει την εξαγορά ΔΕΣΦΑ από Socar
Τη μεταβίβαση του 66% του Διαχειριστή Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου (ΔΕΣΦΑ) στην αζέρικη Socar εξετάζει η Ε.Ε., καθώς δεν υπάρχει προηγούμενο εισόδου σε ευρωπαϊκά δίκτυα, εταιρείας τρίτης χώρας με δραστηριότητα σε δίκτυα, παραγωγή και εμπορία.
Με αφορμή λοιπόν την εξαγορά αυτή, η Ε.Ε. θα δημιουργήσει για πρώτη φορά ένα κανονιστικό ρυθμιστικό πλαίσιο για την εποπτεία της εισόδου καθετοποιημένων εταιρειών στην ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας και τον έλεγχο από αυτές ευρωπαϊκών δικτύων και επιχειρήσεων. Οι ευρωπαϊκές ανησυχίες για την περίπτωση της Socar ενισχύονται λόγω και της δυνατότητας αξιοποίησης του αγωγού Tap, στον οποίο η αζέρικη εταιρεία συμμετέχει με ποσοστό 20%.
Μπορεί η Ε.Ε. να είδα θετικά τη συμφωνία κατασκευής του Tap, ως έργο που θα της διασφαλίσει εναλλακτικό της Ρωσίας προμηθευτή αερίου, δεν θα ήθελε όμως αυτό να εξελιχθεί σε μια επιθετική πλατφόρμα της Socar για τον έλεγχο ευρωπαϊκών δικτύων και της λιανικής αγοράς. Η κρατική εταιρεία αερίου και πετρελαίου του Αζερμπαϊτζάν, έχοντας επενδύσει τεράστια ποσά σε δίκτυα (συμμετέχει με 50% στον αγωγό ΤANAP, 66% στο ΔΕΣΦΑ, 20% στον ΤΑP) προσβλέπει σε μια δυναμική επέκταση στην ευρωπαϊκή αγορά.
Με όχημα τον ΔΕΣΦΑ, μελετάει ήδη την επέκταση του δικτύου φυσικού αερίου μέσω της Θεσσαλονίκης ή της Αλβανίας κατά μήκος των παραλιών των Δυτικών Βαλκανίων που μέσω της Σερβίας και της Ρουμανίας θα καταλήγει στην καρδιά της Κεντρικής Ευρώπης, στην Αυστρία. Το νέο αυτό δίκτυο θα δώσει για πρώτη φορά τη δυνατότητα απεξάρτησης των χωρών των Βαλκανίων από το ρωσικό αέριο της Gazprom, αλλά και τη δυνατότητα στη Socar να διοχετεύσει στην αγορά το δικό της αέριο από το κοίτασμα του Σαχ Ντενίζ 2 στο οποίο συμμετέχει με ποσοστό 20%. Η Ε.Ε. εκτιμά ότι χωρίς τη λήψη μέτρων, πολύ σύντομα κάποιοι εκ των 43 συνολικά εταιρειών Διαχείρισης συστημάτων φυσικού αερίου (αντίστοιχοι ΔΕΣΦΑ) της Ευρώπης, θα βρεθούν στο στόχαστρο της Socar, εξέλιξη που εγείρει σοβαρό θέμα ασφάλειας τροφοδοσίας, λόγω του πιθανού ελέγχου δικτύων και τροφοδοσίας από μια εταιρεία τρίτης χώρας. Η ολοκλήρωση της μεταβίβασης αναμένεται να καθυστερήσει λόγω των ελέγχων της Ε.Ε. μέχρι και τον Αύγουστο του 2014.
