ΑΔΜΗΕ: Διπλή ΑΜΚ 1 δισ. ευρώ για τις διασυνδέσεις και το επενδυτικό πρόγραμμα 2025–2034
Στην τελική ευθεία εισέρχεται ο σχεδιασμός για τη διπλή αύξηση μετοχικού κεφαλαίου (ΑΜΚ) του ΑΔΜΗΕ, συνολικού ύψους 1 δισ. ευρώ, η οποία συνδέεται άμεσα με την υλοποίηση ενός δεκαετούς επενδυτικού προγράμματος 7,5–7,8 δισ. ευρώ για την περίοδο 2025–2034. Κεντρικός στόχος της κεφαλαιακής ενίσχυσης είναι να διασφαλιστούν τα απαιτούμενα ίδια κεφάλαια που θα επιτρέψουν την πρόσβαση σε τραπεζικό δανεισμό και, στη συνέχεια, την έναρξη και επιτάχυνση κρίσιμων έργων υποδομών στο Σύστημα Μεταφοράς.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το Δημόσιο επιδιώκει να διατηρήσει τον στρατηγικό έλεγχο του Διαχειριστή, εξετάζοντας σενάρια που κυμαίνονται από την πλήρη κάλυψη των κεφαλαίων έως την ελεγχόμενη είσοδο ιδιωτών επενδυτών. Η κινεζική State Grid αναμένεται να διατηρήσει το ποσοστό της, ενώ η οριστικοποίηση των αποφάσεων τοποθετείται εντός του Ιανουαρίου, με τις επίσημες ανακοινώσεις να αναμένονται έως το τέλος του μήνα.
Η ΑΜΚ ως προϋπόθεση για δανεισμό και εκκίνηση έργων
Η αύξηση κεφαλαίου περιγράφεται ως απαραίτητο χρηματοοικονομικό εργαλείο για να εξασφαλιστούν τα ίδια κεφάλαια που απαιτούνται ώστε να ενεργοποιηθεί ο τραπεζικός δανεισμός. Η κεφαλαιακή ενίσχυση λειτουργεί ως βασικό κριτήριο για τις τράπεζες, ώστε να προχωρήσουν σε εκταμιεύσεις, επιτρέποντας στον ΑΔΜΗΕ να προκηρύξει διαγωνισμούς και να ενεργοποιήσει το μεγαλύτερο μέρος του επενδυτικού του πλάνου.
Το σχήμα χρηματοδότησης συμπληρώνεται από επιχορηγήσεις περίπου 1,2 δισ. ευρώ από το Ταμείο Απανθρακοποίησης και Εκσυγχρονισμού, ενώ το υπόλοιπο σκέλος προβλέπεται να καλυφθεί από δανεισμό, με πυλώνες την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και τις συστημικές τράπεζες. Παράλληλα, η έκδοση ομολογιακού δανείου 300 εκατ. ευρώ και η αναθεώρηση των Χρεώσεων Χρήσης Συστήματος αναμένεται να ενισχύσουν τη ρευστότητα και να στηρίξουν την ανάκτηση εσόδων.
Στενά χρονικά περιθώρια έως το 2030
Η ανάγκη για την ΑΜΚ αποκτά επείγοντα χαρακτήρα λόγω του χρονοδιαγράμματος των επενδύσεων. Περίπου 6,5 δισ. ευρώ από το συνολικό πρόγραμμα απαιτείται να έχουν επενδυθεί έως το 2030, γεγονός που αυξάνει την πίεση για έγκαιρη ολοκλήρωση της διαδικασίας. Το πλαίσιο αυτό συνδέεται με την ωρίμανση και υλοποίηση των έργων που θα καθορίσουν την επάρκεια και τη λειτουργική αξιοπιστία του συστήματος μεταφοράς έως το 2034.
Κύριοι αποδέκτες των κεφαλαίων οι διασυνδέσεις νησιών και γραμμή Ελλάδας–Ιταλίας
Τα κεφάλαια που θα αντληθούν από την ΑΜΚ προορίζονται για την υλοποίηση μεγάλων έργων διασύνδεσης, με αυξημένες απαιτήσεις κεφαλαίου και σύνθετο τεχνικό αντικείμενο. Στον πυρήνα του σχεδιασμού βρίσκονται η διασύνδεση των Δωδεκανήσων, με επένδυση 3 δισ. ευρώ, η διασύνδεση του Βορειοανατολικού Αιγαίου, με κόστος 1,5 δισ. ευρώ, καθώς και η νέα γραμμή Ελλάδας–Ιταλίας, επίσης ύψους 1,5 δισ. ευρώ. Παράλληλα, στο πρόγραμμα περιλαμβάνεται και η τέταρτη φάση των Κυκλάδων, η οποία εντάσσεται στη σταδιακή ολοκλήρωση των έργων διασύνδεσης στο συγκεκριμένο νησιωτικό σύμπλεγμα.
Οι παρεμβάσεις αυτές αντιμετωπίζονται ως κρίσιμες για την αναβάθμιση των ενεργειακών υποδομών, την ενίσχυση της ασφάλειας εφοδιασμού σε νησιωτικές περιοχές και τη συνολική σταθερότητα του συστήματος.
Η δομή της διπλής ΑΜΚ σε δύο στάδια
Η διαδικασία για την κεφαλαιακή ενίσχυση του ΑΔΜΗΕ, συνολικού ύψους 1 δισ. ευρώ, έχει σχεδιαστεί να υλοποιηθεί σε δύο διαδοχικά στάδια, ώστε να εξασφαλιστεί η απαιτούμενη ροή κεφαλαίων προς τον Διαχειριστή και να τηρηθεί η μετοχική ισορροπία.
Πρώτο στάδιο – ΑΜΚ στην ΑΔΜΗΕ Συμμετοχών
Πριν από την αύξηση στον ίδιο τον Διαχειριστή, προηγείται η αύξηση μετοχικού κεφαλαίου στην εισηγμένη εταιρεία ΑΔΜΗΕ Συμμετοχών, με σκοπό τη συγκέντρωση κεφαλαίων που θα επιτρέψουν στη συνέχεια τη συμμετοχή της στην ΑΜΚ της ΑΔΜΗΕ ΑΕ.
Το ποσό για αυτό το στάδιο ανέρχεται σε 500 εκατ. ευρώ. Το Ελληνικό Δημόσιο, που κατέχει το 51%, καλείται να εισφέρει περίπου 255 εκατ. ευρώ, ενώ η ελεύθερη διασπορά, που αντιστοιχεί στο 49%, καλείται να εισφέρει περίπου 245 εκατ. ευρώ.
Σε αυτό το επίπεδο, το Δημόσιο εξετάζει αν θα καλύψει το ποσό εξ ολοκλήρου ή αν θα επιτρέψει την είσοδο ξένου επενδυτή, με την BlackRock να φέρεται ως πιθανός υποψήφιος σε ορισμένα σενάρια. Ωστόσο, οι πληροφορίες συγκλίνουν ότι προκρίνεται η κάλυψη μόνο από το Δημόσιο, με στόχο να διατηρηθούν οι υπεραξίες και ο έλεγχος της εισηγμένης.
Δεύτερο στάδιο – ΑΜΚ 1 δισ. ευρώ στην ΑΔΜΗΕ ΑΕ
Αφού ολοκληρωθεί η διαδικασία στην εισηγμένη, ακολουθεί η κύρια αύξηση κεφαλαίου ύψους 1 δισ. ευρώ στην ΑΔΜΗΕ ΑΕ. Σε αυτό το στάδιο συμμετέχουν αναλογικά οι τρεις μέτοχοι του Διαχειριστή.
Η ΑΔΜΗΕ Συμμετοχών, με ποσοστό 51%, καλείται να εισφέρει 510 εκατ. ευρώ, αξιοποιώντας τα κεφάλαια που άντλησε στο πρώτο στάδιο. Ο ΔΕΣ ΑΔΜΗΕ, με ποσοστό 25% και πλήρη κρατική ιδιοκτησία, καλείται να εισφέρει 250 εκατ. ευρώ. Η State Grid Europe Limited, που κατέχει το 24%, αναμένεται να διατηρήσει το ποσοστό της και να συμμετάσχει με περίπου 240 εκατ. ευρώ, ώστε να μην υπάρξει αραίωση της συμμετοχής της.
Ο στόχος της δεύτερης φάσης είναι να αποκτήσει ο ΑΔΜΗΕ τα απαιτούμενα ίδια κεφάλαια, ώστε να ενεργοποιηθεί ο τραπεζικός δανεισμός και να χρηματοδοτηθούν οι διασυνδέσεις, με τις τελικές αποφάσεις να αναμένονται έως τα τέλη Ιανουαρίου.
State Grid και BlackRock με διαφορετικούς ρόλους στη διαδικασία
Η BlackRock και η State Grid εμφανίζονται να έχουν διαφορετικό ρόλο στο σχήμα, με τη συμμετοχή τους να εξετάζεται σε διαφορετικές φάσεις και με διαφορετικά χαρακτηριστικά.
Η BlackRock αντιμετωπίζεται ως πιθανός νέος στρατηγικός επενδυτής σε περίπτωση που το Δημόσιο αποφασίσει να μην καλύψει εξ ολοκλήρου το ποσό που του αναλογεί στην ΑΜΚ. Στο σενάριο αυτό, η είσοδος θα πραγματοποιηθεί μέσω της ΑΔΜΗΕ Συμμετοχών, με απόκτηση μέρους του ποσοστού που διατηρεί σήμερα το Δημόσιο. Η επιλογή αυτή συνδέεται με το ενδεχόμενο μείωσης της συμμετοχής του Δημοσίου έως το κρίσιμο όριο του 34%. Ωστόσο, προς το παρόν δεν προκρίνεται η είσοδος ξένου επενδυτή, καθώς η προτεραιότητα παραμένει η διατήρηση των υπεραξιών και του ελέγχου.
Από την άλλη πλευρά, η State Grid Europe Limited, που κατέχει το 24% του ΑΔΜΗΕ ΑΕ, αναμένεται να διατηρήσει σταθερό το ποσοστό της συμμετέχοντας οικονομικά στην ΑΜΚ με περίπου 240 εκατ. ευρώ. Παρότι η Σύμβαση Μετόχων της παρέχει δικαιώματα σε περίπτωση πώλησης μεριδίου, οι πληροφορίες αναφέρουν ότι δεν αναμένεται να δημιουργήσει εμπόδια ούτε να επιδιώξει αύξηση συμμετοχής. Ταυτόχρονα, διατηρεί σημαντική επιρροή σε οικονομικά και ρυθμιστικά ζητήματα, βάσει των αυξημένων δικαιωμάτων που απορρέουν από τη συμφωνία μετόχων.
Οι αποφάσεις του Ιανουαρίου και ο ορίζοντας έως το 2034
Το επόμενο διάστημα θεωρείται καθοριστικό για την οριστικοποίηση της δομής της διπλής αύξησης και για τις τελικές επιλογές του Δημοσίου ως προς την κάλυψη των κεφαλαίων. Με δεδομένο ότι το μεγαλύτερο μέρος των επενδύσεων πρέπει να απορροφηθεί έως το 2030, η ΑΜΚ λειτουργεί ως βασικός μηχανισμός για την ενεργοποίηση του χρηματοδοτικού πλαισίου και την τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων, θέτοντας τις βάσεις για την αναβάθμιση του συστήματος μεταφοράς έως το 2034.
