Ρεκόρ εξαγωγών ρεύματος: 53,9 GWh από την Ελλάδα στις 14 Αυγούστου
Το νέο ρεκόρ συνδέεται με την υψηλή παραγωγή των ΑΠΕ, τη διαθεσιμότητα μονάδων φυσικού αερίου και τη λειτουργία των διασυνδέσεων με τις γειτονικές αγορές. Παράλληλα, η ανάπτυξη της αποθήκευσης ενέργειας διευκολύνει τη χρονική μετατόπιση της παραγωγής, ιδιαίτερα από τα φωτοβολταϊκά, προς τις ώρες κατά τις οποίες η ζήτηση παραμένει υψηλή.
Στις 53,9 GWh οι καθαρές εξαγωγές
Το νέο ημερήσιο ρεκόρ καταγράφηκε στις 14 Αυγούστου, μία ημέρα μετά την προηγούμενη υψηλότερη επίδοση των 52,3 GWh.
Μέσα στο 2026 είχαν προηγηθεί επίσης υψηλές ημερήσιες καθαρές εξαγωγές:
- 51,5 GWh στις 8 Ιανουαρίου
- 49,4 GWh στις 25 Μαρτίου
- 48,7 GWh στις 7 Φεβρουαρίου
Η διαδοχή αυτών των υψηλών επιδόσεων δείχνει ότι η ελληνική αγορά έχει αυξήσει τη δυνατότητά της να διαθέτει ηλεκτρική ενέργεια στις περιφερειακές αγορές, ιδιαίτερα σε περιόδους κατά τις οποίες η ζήτηση στις γειτονικές χώρες αυξάνεται και η διαθέσιμη παραγωγή τους περιορίζεται.
Οι ΑΠΕ κάλυψαν το 65,5% του μείγματος
Στις 14 Αυγούστου, η παραγωγή από φωτοβολταϊκά και αιολικά έφθασε περίπου τις 145 GWh, καλύπτοντας το 65,5% του ενεργειακού μείγματος.
Πρόκειται για επίπεδο κοντά στα υψηλότερα που έχουν καταγραφεί μέσα στο καλοκαίρι. Το ημερήσιο ρεκόρ παραγωγής από φωτοβολταϊκά και αιολικά είχε καταγραφεί στις 31 Ιουλίου, με 154 GWh. Μία ημέρα νωρίτερα, η παραγωγή είχε φθάσει τις 148 GWh, ενώ στις 10 Αυγούστου είχε διαμορφωθεί στις 147 GWh.
Η υψηλή ηλιακή παραγωγή κατά τις μεσημεριανές ώρες δημιούργησε σημαντικές διαθέσιμες ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας, ενώ η παραγωγή των αιολικών ενίσχυσε την προσφορά και πέρα από τις ώρες υψηλής ηλιοφάνειας.
Τα υδροηλεκτρικά συνέβαλαν επιπλέον με περίπου 11 GWh.
Ο ρόλος του φυσικού αερίου
Η υψηλή παραγωγή από ΑΠΕ αποτελεί βασικό παράγοντα, αλλά δεν εξηγεί από μόνη της τη δυνατότητα της Ελλάδας να διατηρήσει σημαντικές εξαγωγές καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας.
Η παραγωγή των φωτοβολταϊκών μειώνεται μετά τη δύση του ηλίου, ενώ η παραγωγή των αιολικών μεταβάλλεται ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες. Για την κάλυψη των αναγκών του συστήματος στις υπόλοιπες ώρες, οι μονάδες φυσικού αερίου παρέχουν την απαιτούμενη ευελιξία.
Ο συνδυασμός ΑΠΕ και ευέλικτης θερμικής παραγωγής επιτρέπει στην Ελλάδα να διατηρεί διαθέσιμη ισχύ για εξαγωγές και σε ώρες κατά τις οποίες η παραγωγή των φωτοβολταϊκών έχει περιοριστεί.
Η συγκεκριμένη λειτουργία έχει ιδιαίτερη σημασία σε ένα σύστημα όπου η αυξημένη διείσδυση των ΑΠΕ δημιουργεί μεγάλες διαφορές μεταξύ της παραγωγής κατά τη διάρκεια της ημέρας και της ζήτησης τις απογευματινές και βραδινές ώρες.
Η Βουλγαρία απορρόφησε το μεγαλύτερο μέρος
Από τις περίπου 53,9 GWh καθαρών εξαγωγών της 14ης Αυγούστου, περίπου 25 GWh κατευθύνθηκαν προς τη Βουλγαρία.
Ακολούθησαν:
- Ιταλία: περίπου 12 GWh
- Βόρεια Μακεδονία: περισσότερες από 11 GWh
- Αλβανία: περίπου 5 GWh
- Τουρκία: περίπου 0,5 GWh
Η Βουλγαρία έχει ιδιαίτερη σημασία για τις περιφερειακές ροές, καθώς η ελληνική αγορά είναι διασυνδεδεμένη με τη βουλγαρική. Μέσω του διασυνδεδεμένου ευρωπαϊκού συστήματος, μέρος της ενέργειας που εισέρχεται στη Βουλγαρία μπορεί στη συνέχεια να κατευθυνθεί προς τις βορειότερες αγορές.
Η εξέλιξη αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία οι αγορές της Ρουμανίας και της Ουγγαρίας αντιμετωπίζουν περιορισμένη προσφορά και υψηλή ζήτηση.
Η ζήτηση στη Νοτιοανατολική Ευρώπη αυξήθηκε
Οι υψηλές ελληνικές εξαγωγές δεν αποτελούν μόνο αποτέλεσμα αυξημένης παραγωγής στην Ελλάδα. Συνδέονται και με τις συνθήκες που επικρατούν στις γειτονικές αγορές.
Οι υψηλές θερμοκρασίες έχουν αυξήσει τη ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας για ψύξη σε ολόκληρη τη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Παράλληλα, η παρατεταμένη ξηρασία έχει περιορίσει την υδροηλεκτρική παραγωγή σε αρκετές χώρες της περιοχής. Η μείωση της παραγωγής από υδροηλεκτρικούς σταθμούς περιορίζει τη διαθέσιμη παραγωγή χαμηλού μεταβλητού κόστους και αυξάνει την ανάγκη για εισαγωγές.
Στην ίδια συγκυρία, προβλήματα διαθεσιμότητας και εργασίες σε πυρηνικές μονάδες έχουν περιορίσει περαιτέρω την παραγωγική δυναμικότητα.
Μειωμένη η πυρηνική παραγωγή σε Ρουμανία και Ουγγαρία
Στη Ρουμανία, η παραγωγή του πυρηνικού σταθμού Cernavoda έχει περιοριστεί, ενώ μεταβολές στη διαθεσιμότητα έχουν καταγραφεί και στον πυρηνικό σταθμό Paks της Ουγγαρίας.
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, η διαθέσιμη πυρηνική ισχύς στη Νοτιοανατολική Ευρώπη είχε περιοριστεί σε λίγο πάνω από το 50% της συνολικής δυναμικότητας.
Η εξέλιξη είναι σημαντική για την περιφερειακή αγορά, καθώς οι πυρηνικοί σταθμοί διαθέτουν υψηλό συντελεστή διαθεσιμότητας και μπορούν να καλύπτουν σταθερά μεγάλο μέρος της ζήτησης.
Η περιορισμένη διαθεσιμότητα αυτών των μονάδων αυξάνει την ανάγκη των χωρών της περιοχής να αναζητήσουν ενέργεια από άλλες αγορές.
Η ξηρασία περιορίζει την υδροηλεκτρική παραγωγή
Η χαμηλή διαθεσιμότητα νερού αποτελεί έναν ακόμη παράγοντα που ενισχύει τη ζήτηση για εισαγωγές.
Η παρατεταμένη ξηρασία έχει περιορίσει την υδροηλεκτρική παραγωγή στην Κεντρική και Νοτιοανατολική Ευρώπη. Η επίδραση είναι ιδιαίτερα σημαντική σε χώρες όπου τα υδροηλεκτρικά αποτελούν σημαντικό μέρος του ενεργειακού μείγματος.
Όταν η χαμηλή υδροηλεκτρική παραγωγή συνδυάζεται με υψηλή ζήτηση λόγω θερμοκρασιών και περιορισμένη διαθεσιμότητα πυρηνικών μονάδων, αυξάνεται η ανάγκη για εισαγωγές από τις γειτονικές αγορές.
Η Ελλάδα, έχοντας υψηλή παραγωγή από ΑΠΕ κατά τη συγκεκριμένη περίοδο, είχε τη δυνατότητα να καλύψει μέρος αυτής της ζήτησης.
Η κλίμακα της ελληνικής παραγωγής ΑΠΕ
Η υψηλή παραγωγή των ελληνικών ΑΠΕ έχει πλέον αποκτήσει σημαντική κλίμακα σε σχέση με την παραγωγή μεγάλων μονάδων βάσης της περιοχής.
Σε ημέρες με ισχυρή αιολική παραγωγή, τα ελληνικά αιολικά μπορούν να παράγουν 50-60 GWh. Η ημερήσια παραγωγή του πυρηνικού σταθμού Paks στην Ουγγαρία υπολογίζεται περίπου στις 40 GWh, ενώ του Cernavoda στη Ρουμανία περίπου στις 28 GWh.
Η σύγκριση αφορά την ημερήσια ποσότητα παραγωγής και όχι τον τρόπο λειτουργίας των τεχνολογιών. Οι πυρηνικές μονάδες έχουν διαφορετικό προφίλ λειτουργίας και μπορούν να παράγουν με υψηλή διαθεσιμότητα, ενώ η παραγωγή των ΑΠΕ εξαρτάται από τις καιρικές συνθήκες.
Η εικόνα, ωστόσο, αποτυπώνει την κλίμακα στην οποία έχει αναπτυχθεί η εγκατεστημένη ισχύς ΑΠΕ στην Ελλάδα.
Η αποθήκευση αλλάζει το προφίλ των εξαγωγών
Η ανάπτυξη των μπαταριών προσθέτει έναν ακόμη παράγοντα στη λειτουργία του συστήματος.
Οι μπαταρίες μπορούν να απορροφούν ηλεκτρική ενέργεια κατά τις ώρες υψηλής παραγωγής των φωτοβολταϊκών και να την αποδίδουν αργότερα, όταν η ηλιακή παραγωγή έχει μειωθεί.
Με αυτόν τον τρόπο, μέρος της ενέργειας που παράγεται το μεσημέρι μπορεί να μεταφερθεί στις απογευματινές και βραδινές ώρες. Η δυνατότητα αυτή αυξάνει την ευελιξία του συστήματος και μπορεί να διευκολύνει τη διατήρηση εξαγωγών και σε ώρες κατά τις οποίες η άμεση παραγωγή από ΑΠΕ είναι χαμηλότερη.
Η αποθήκευση δεν αποτελεί, επομένως, απλώς μηχανισμό περιορισμού των περικοπών ΑΠΕ. Μπορεί να λειτουργήσει και ως εργαλείο χρονικής μετατόπισης της διαθέσιμης ενέργειας, βελτιώνοντας τη δυνατότητα του συστήματος να ανταποκρίνεται στις συνθήκες της αγοράς.
Από την κάλυψη της ζήτησης στις εξαγωγές
Το νέο ρεκόρ έχει σημασία και για τον ρόλο της Ελλάδας στην περιφερειακή αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.
Η χώρα διαθέτει πλέον μεγαλύτερη εγκατεστημένη ισχύ ΑΠΕ, ευέλικτες μονάδες φυσικού αερίου, αναπτυσσόμενη δυναμικότητα αποθήκευσης και διασυνδέσεις με τις γειτονικές αγορές.
Ο συνδυασμός αυτών των παραγόντων επιτρέπει, υπό συγκεκριμένες συνθήκες, την παραγωγή πλεονάσματος που μπορεί να διατεθεί εκτός Ελλάδας.
Η ζήτηση στις γειτονικές αγορές αποτελεί επίσης κρίσιμο παράγοντα. Όταν η Ρουμανία, η Ουγγαρία και άλλες χώρες της περιοχής αντιμετωπίζουν περιορισμένη παραγωγή και αυξημένη κατανάλωση, η αξία των διαθέσιμων εξαγωγικών ποσοτήτων αυξάνεται.
Το ζητούμενο είναι η αξιοποίηση της παραγωγής όλο το 24ωρο
Η επίδοση των 53,9 GWh δεν αποτελεί απλώς ένα νέο ημερήσιο ρεκόρ. Αποτυπώνει τη μεταβολή του ελληνικού ενεργειακού συστήματος, στο οποίο οι ΑΠΕ μπορούν πλέον να δημιουργούν σημαντικές διαθέσιμες ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας.
Η διατήρηση αυτής της εξαγωγικής δυνατότητας, ωστόσο, εξαρτάται από την περαιτέρω ανάπτυξη των δικτύων, των διασυνδέσεων και της αποθήκευσης, καθώς και από τη διαθεσιμότητα ευέλικτης παραγωγής.
Η Ελλάδα έχει πλέον τη δυνατότητα να διαθέτει σημαντικές ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας στις περιφερειακές αγορές σε περιόδους υψηλής παραγωγής ΑΠΕ. Το επόμενο βήμα είναι να μπορεί να αξιοποιεί μεγαλύτερο μέρος αυτής της παραγωγής σε διαφορετικές ώρες της ημέρας και να μετατρέπει το παραγωγικό πλεόνασμα σε σταθερότερο εξαγωγικό πλεονέκτημα.
