Home Ενεργειακές επισημάνσεις Έσοδα ύψους 255 εκατ. ευρώ χάνει το κράτος από το λαθρεμπόριο καυσίμων
Έσοδα ύψους 255 εκατ. ευρώ χάνει το κράτος από το λαθρεμπόριο καυσίμων

Έσοδα ύψους 255 εκατ. ευρώ χάνει το κράτος από το λαθρεμπόριο καυσίμων

0
0

Να παρθούν μέτρα για να μειωθεί το φαινόμενο της λαθρεμπορίας και να δοθούν κίνητρα στις εταιρείες πετρελαιοειδών για να επιβιώσουν και να συνεχίσουν να επενδύουν είναι το μήνυμα του Συνδέσμου Εταιριών Εμπορίας Πετρελαιοειδών Ελλάδος.

Της Φαίδρας Μαυρογιώργη (faidra@energyin.gr)

O πρόεδρος του ΣΕΕΠΕ, Ρομπέρτο Καραχάνας, σχολιάζοντας τις εξελίξεις στον κλάδο του πετρελαίου, αναφέρθηκε στην πορεία τα τελευταία 10 χρόνια, όπου η κρίση επιβάρυνε σε μεγάλο βαθμό τις εταιρείες. Σύμφωνα με τον ίδιο τα τελευταία δέκα χρόνια η εγχώρια αγορά κατακρεουργήθηκε, αφού από τα 11,4 εκατ. τόνους πετρελαίου που πωλούνταν το 2008, σήμερα καταναλώνεται 6,9 εκατ., δηλαδή 40% μείωση. «Αν υπολογίσουμε ότι ο μέσος πελάτης καταναλώνει 150 λίτρα το μήνα , από την αγορά εξαφανίστηκαν 4 εκατ. πελάτες και συνολικά χάθηκαν 600 εκατ. ευρώ το χρόνο από  την αγορά του κλάδου» σχολίασε ο κ. Καραχάνας και συνέχισε «Μαζί με τα μειωμένα κέρδη χάθηκαν 3.000 πρατήρια, εταιρείες που έκλεισαν και εγκαταστάσεις, έγιναν εθελούσιες έξοδοι για να βελτιώσουν οι εταιρείες τα οικονομικά τους».

Ο κ. Καραχάνας ανέφερε πως μέσα σε αυτή τη δύσκολη περίοδο, που ο κλάδος υφίσταται τέτοιες πιέσεις με φόρους που φτάνουν το 70%, ανθίζει η παραβατικότητα. «Έχουμε ένα τσουνάμι από παραβατικότητα με το 15% των αντλιών να έχουν ελλειμματικές παραδόσεις έως 10%» σχολίασε. Αυτό σημαίνει ότι στην αγορά οι 650 χιλιάδες τόνους  πετρέλαιο είναι λαθραίοι, και αν λάβουε υπόψη όλη την αγορά (πετρέλαιο κίνησης, πετρέλαιο θέρμανσης και βενζίνη) το κράτος χάνει έσοδα 255 εκατ. ευρώ (σε φόρους).

Μέτρα για την καταπολέμηση της λαθρεμπορίας

Σύμφωνα με τον Σύνδεσμο το τελευταίο διάστημα με τη δραστηριοποίηση της ΑΑΔΕ έχουν γίνει πολύ σημαντικά βήματα προόδου, αλλά συνεχίζουν να υπάρχουν εκκρεμότητες που επιτρέπουν σε επιτήδειους να συνεχίζουν ανεμπόδιστα την παραβατικότητα. Είναι επιτακτική ανάγκη να ολοκληρωθεί η εφαρμογή όλων των μέτρων που έχουν ψηφισθεί ή έχουν εξαγγελθεί – αλλά δεν έχουν υλοποιηθεί ακόμα – και παράλληλα να ενισχυθούν κατάλληλα οι αρμόδιες ελεγκτικές υπηρεσίες, ώστε να προχωρήσουν σε ουσιαστικούς ελέγχους της αγοράς. Για να εφαρμοστούν όμως και να λειτουργήσουν αποτελεσματικά τα μέτρα για την καταπολέμηση της λαθρεμπορίας – και κάθε παρανομίας – στα καύσιμα, ο Σύνδεσμος προτείνει να οριστεί υψηλόβαθμο στέλεχος, ως διαχειριστής / συντονιστής του έργου (project manager), ο οποίος όμως θα πρέπει να εξουσιοδοτηθεί με αποφασιστικές αρμοδιότητες. Αναλυτικά για να περιοριστεί η παραβατικότητα πρέπει:

  1. Να ολοκληρωθούν οι εκκρεμότητες στα συστήματα εισροών- εκροών
  2. Να εκδοθούν οι ΚΥΑ για τον καθορισμό των προδιαγραφών, της διαδικασίας και των λεπτομερειών για την εγκατάσταση συστήματος GPS σε βυτιοφόρα και η διαδικασία αποστολής δεδομένων στην Γ.Γ.Π.Σ.
  3. Να εντατικοποιηθούν οι έλεγχοι στα πρατήρια

Η μείωση εκπομπών ρύπων

Η  εφαρμογή των Οδηγιών για την εξοικονόμηση καυσίμων, την αύξηση ενεργειακής απόδοσης και τη μείωση εκπομπών ρύπων στις οδικές μεταφορές δημιούργησε προβλήματα και επιπτώσεις στη βιωσιμότητα του κλάδου πετρελαίου. «Επιβλήθηκαν πρόστιμα σε μία αγορά που έχει ήδη υποχωρήσει 50%.» ανέφερε χαρακτηριστικά ο διευθύνων σύμβουλος της Ελίν, Γιάννης Άληγιζάκης.

Η ανάγκη ενεργειακού μετασχηματισμού των Εταιριών Εμπορίας Πετρελαιοειδών, η ενεργειακή απόδοση και Καθεστώτα Επιβολής, η μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από καύσιμα, η μείωση ποσοστού ενεργειακής εξάρτησης μέχρι το 2030 και η συμμετοχή ΑΠΕ στην ακαθάριστη τελική κατανάλωση ενέργειας ευρωπαϊκός στόχος 32% μέχρι το 2030, οδηγούν σε μείωση της κατανάλωσης των καυσίμων. Ο Σύνδεσμος, ζητά να τους δοθούν κίνητρα και να παρθούν μέτρα για το λαθρεμπόριο για να ανασάνουν οι εταιρείες πετρελαιοειδών. «Εμείς θα θέλαμε να μας δοθεί κίνητρο και όχι μόνο πρόστιμα» σχολίασε ο κ. Καραχάνας.

Γιατί η τιμή καυσίμου είναι ακριβότερη στα νησιά;

Οι τιμές στα νησιά, παρατηρείται ότι είναι ακριβότερη στα νησιά, που πολλές φορές ξεπερνά και τα 10 λεπτά από τη μέση τιμή στην Αθήνα. Σύμφωνα με τον ΣΕΕΠΕ, αυτό συμβαίνει γιατί στα μεγάλα αστικά κέντρα τα μεικτά περιθώρια λιανικής εμφανίζονται κατά πολύ μειωμένα, σε σημείο που σε πολλές περιπτώσεις είναι εξόφθαλμο ότι δεν καλύπτουν ούτε καν τα στοιχειώδη έξοδα μιας επιχείρησης. Ο λόγος είναι απλός, το μέσο περιθώριο των αστικών κέντρων είναι κατά πολύ μειωμένο σε σχέση με το αντίστοιχο περιθώριο των νησιών, διότι τα περιθώρια στα αστικά κέντρα συνήθως «επιδοτούνται» από την αυξανόμενη παραβατικότητα. Αναλυτικά οι λόγοι:

1. Ο εφοδιασμός των νησιών μέσω σύγχρονων πλοίων, που διασφαλίζουν τις υψηλότερες ευρωπαϊκές προδιαγραφές ασφαλούς παράδοσης, είχε σαν αποτέλεσμα την αύξηση του σχετικού κόστους.

2. Τα νησιά, λόγω της γεωγραφικής ιδιαιτερότητάς τους, παρουσιάζουν ειδικές συνθήκες εφοδιασμού. Προκειμένου να αντιμετωπισθούν απρόβλεπτες μεταβολές του καιρού και να εξασφαλισθεί ο ομαλός εφοδιασμός, απαιτούνται μεγαλύτερες επενδύσεις δεξαμενοπλοίων και μεγαλύτερο κεφάλαιο κίνησης σε σχέση με τα ηπειρωτικά πρατήρια, τα οποία είναι προσβάσιμα ανά πάσα στιγμή.

3. Ο εφοδιασμός των νησιών γίνεται με τους εξής τρόπους:
• Σύγχρονα Δεξαμενόπλοια RoRo που τηρούν τις υψηλότερες ευρωπαϊκές προδιαγραφές (διπύθμενα, κλπ.) αλλά έχουν υψηλότερο κόστος.
• Απλά δεξαμενόπλοια.
• Μεταφορά βυτιοφόρων με δρομολόγια ferry boat (Φ/Γ – Ο/Γ) μεταφοράς επικίνδυνων φορτίων.

4. Το κόστος μεταφοράς προς τα νησιά, το οποίο είναι ιδιαίτερα αυξημένο σε σχέση με το κόστος στις χερσαίες περιοχές, πρέπει να λαμβάνεται υπόψη σε κάθε υπολογισμό, κάτι το οποίο δεν γίνεται πάντα.

5. Το κόστος διαφοροποιείται ανάλογα με:
• Τη συχνότητα των δρομολογίων.
• Την πληρότητα των Δεξαμενόπλοιων.
• Τις καιρικές συνθήκες.
• Την εποχικότητα.
• Τον εξοπλισμό και τη χωρητικότητα των Δεξαμενόπλοιων.

6. Επισημαίνεται ότι, ειδικά εξαιτίας της τροφοδοσίας ανά 10-15 ημέρες, οι πρατηριούχοι των νησιών θα πρέπει να έχουν λάβει τέτοια πρόνοια τιμολογιακής πολιτικής, ώστε να απορροφήσουν τις τυχόν διαφοροποιήσεις των τιμών του 15ήμερου και να μην κινδυνεύουν να πουλήσουν με ζημία, καθώς και το αυξημένο χρηματοοικονομικό κόστος αποθέματος (10 – 15 ημερών) σε σχέση με αυτό των ηπειρωτικών πρατηρίων (1 – 2 ημερών).

7. Τονίζονται επίσης τα εξής:
• Η πρόσφατη αύξηση του ΦΠΑ στα νησιά και
• Το γεγονός ότι ο ΕΦΚ, ο ΦΠΑ και οι λοιπές επιβαρύνσεις προκαταβάλλονται από τις Εταιρίες Εμπορίας στο Δημόσιο (με μεγάλη χρηματοοικονομική επιβάρυνση).

8. Η προσέγγιση των δεξαμενοπλοίων στα λιμάνια των νησιών είναι προβληματική, λόγω του μεγάλου όγκου προσέγγισης τουριστικών και επιβατικών πλοίων που παρατηρείται στα νησιά κατά τη διάρκεια της τουριστικής περιόδου. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα η εκφόρτωση καυσίμων να γίνεται είτε αργά τη νύχτα είτε τα ξημερώματα. Το γεγονός αυτό, σε συνδυασμό με τις «ιδιαίτερες» συνθήκες που δημιουργούνται στους οδηγούς βυτιοφόρων, συντελούν ώστε οι μισθοί των οδηγών αυτών να είναι τουλάχιστον διπλάσιοι των κανονικών. Αυτό, σε συνδυασμό με τη συχνά μη πλήρη εκμετάλλευση των βυτιοφόρων που βρίσκονται πάνω στα δεξαμενόπλοια, έχει σαν αποτέλεσμα να επιβαρύνεται σημαντικά το κόστος μεταφοράς.

9. Η μέση ετήσια κατανάλωση των πρατηρίων στα μικρά και μεσαία νησιά υπολείπεται σημαντικά των αντίστοιχων ηπειρωτικών, με αποτέλεσμα η επένδυση που απαιτεί ένα πρατήριο (πάγια, εργασίες, συντήρηση, εμπορευματική πίστωση, ημέρες πίστωσης) να είναι – ανά λίτρο – πολύ υψηλότερη. Αυτονόητο είναι ότι η παροχή όλων των υπηρεσιών που σχετίζονται με τις παραπάνω επενδύσεις, καθώς και η ετήσια συντήρησή τους λόγω απόστασης, κοστίζουν πολύ ακριβότερα από τις αντίστοιχες υπηρεσίες σε πρατήρια στεριάς.

10. Οι δεινές συνθήκες ύφεσης που επικρατούν στην Ελλάδα έχουν ιδιαίτερη επίπτωση και στα πρατήρια των νησιών, όπου λόγω της κλειστής και μικρής κοινωνίας στην οποία λειτουργούν, εξυπηρετούν υποχρεωτικά και Κρατικές Υπηρεσίες και Οργανισμούς. Οι καταναλώσεις αυτές – ιδιαίτερα κατά την περίοδο θέρμανσης – είναι σημαντικά μεγάλες, δυστυχώς όμως στην εξόφληση τους παρατηρούνται καθυστερήσεις που φθάνουν τους 10-12 μήνες. Αυτό δημιουργεί, πέραν ενός διαρκώς αυξανόμενου κινδύνου επισφάλειας, ένα υπέρογκο χρηματοοικονομικό κόστος, με αποτέλεσμα το κόστος αυτό να μετακυλίεται στις Εταιρίες Εμπορίας.

11. Μια τελευταία παρατήρηση, η σύγκριση των τιμών στα νησιά γίνεται πάντοτε με την αγορά της Αθήνας. Η αγορά στα νησιά είναι πιο υγιής λόγω ανυπαρξίας στην ουσία λαθρεμπορίου και παραβατικών συμπεριφορών εκ μέρους των πρατηριούχων, όσον αφορά το μέρος των μειωμένων ποσοτήτων και της νοθευμένης ποιότητας στον τελικό καταναλωτή. Αντίθετα, σύμφωνα και με τα στοιχεία των ερευνών του ΕΜΠ, τα φαινόμενα λαθρεμπορίου και παραβατικότητας παρατηρούνται στα μεγάλα αστικά κέντρα της Ηπειρωτικής Ελλάδας, εξαιτίας της εύκολης πρόσβασης των πρατηρίων σε πηγές που ευνοούν την παραβατικότητα αυτή.