Home Νέα Η.Μουσταΐρας (Ανταποδοτική Ανακύκλωση): «Εκτός στόχου τα ποσοστά ανακύκλωσης στην Ελλάδα»
Η.Μουσταΐρας (Ανταποδοτική Ανακύκλωση): «Εκτός στόχου τα ποσοστά ανακύκλωσης στην Ελλάδα»

Η.Μουσταΐρας (Ανταποδοτική Ανακύκλωση): «Εκτός στόχου τα ποσοστά ανακύκλωσης στην Ελλάδα»

0
0

Συναντήσαμε τον γενικό διευθυντή της εταιρείας «Ανταποδοτική Ανακύκλωση», Ηλία Μουσταΐρα, ο οποίος μας μίλησε για το έργο της, για το πώς λειτουργεί το σύστημα της ανταποδοτικής ανακύκλωσης και πώς κερδίζει ο καταναλωτής, καθώς και για τα αποτελέσματα που πέτυχε η εταιρεία το 2018, όσον αφορά στην ανακύκλωση συσκευασιών.

Συνέντευξη στη Φαίδρα Μαυρογιώργη (faidra@energyin.gr)

Η «Ανταποδοτική Ανακύκλωση» είναι ανώνυμη εταιρεία μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, η οποία έχει εγκριθεί ως εθνικής εμβέλειας φορέας για την οργάνωση, ανάπτυξη και λειτουργία του Συλλογικού Συστήματος Ανταποδοτικής Εναλλακτικής Διαχείρισης και Ανακύκλωσης Συσκευασιών και Αποβλήτων.

Η «Ανταποδοτική Ανακύκλωση» στηρίζει τη μέθοδο εναλλακτικής διαχείρισης που εφαρμόζει στη χρήση των Κέντρων Ανταποδοτικής Ανακύκλωσης, όπου πραγματοποιούνται αυτόματα οι εργασίες συλλογής, επεξεργασίας και αποθήκευσης των συσκευασιών, ενώ παρέχεται στους καταναλωτές ανταποδοτικό κίνητρο για κάθε επιστρεφόμενη συσκευασία.

– Πείτε μας λίγα λόγια για το έργο της «Ανταποδοτικής Ανακύκλωσης».

Κυρία Μαυρογιώργη, καταρχάς είναι σημαντικό να τονίσουμε ότι η Ελλάδα είναι μία από τις πέντε χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης με ποσοστό ανακύκλωσης κάτω από 20%, όταν το έτος 2020 θα έπρεπε να φτάσουμε τουλάχιστον στον ευρωπαϊκό στόχο του 50%, ενώ ο ελάχιστος ποσοτικός στόχος του Εθνικού Σχεδίου Διαχείρισης Αποβλήτων της χώρας μας για το έτος 2020 ανέρχεται σε 55% (όταν ο στόχος σχεδιασμού για το έτος 2020 ανέρχεται σε 80,2%). Η Ελλάδα δηλώνει ένα ποσοστό ανακύκλωσης που ανέρχεται κατά μέγιστον στο 17%, με αποτέλεσμα να ξεκινήσει άμεσα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή η διαδικασία παραπομπής της χώρας μας, που θα οδηγήσει στην επιβολή ενός ακόμα προστίμου για τη μη εκπλήρωση της εθνικής νομικής υποχρέωσης επίτευξης των ποσοτικών στόχων ανακύκλωσης. Οι σημαντικότερες δράσεις, που καθιστούν την «Ανταποδοτική Ανακύκλωση» μοναδική, αλλά και σημαντικό παράγοντα για την ανάπτυξη της ανακύκλωσης συσκευασιών στη χώρα μας, είναι οι ακόλουθες:

  •  Χρήση εξοπλισμού υψηλής τεχνολογίας για την εφαρμογή της νομικής υποχρέωσης για «Διαλογή στην Πηγή» σε χωριστά ρεύματα υλικών συσκευασίας (τα γνωστά «σπιτάκια της ανακύκλωσης»).
  • Παροχή υψηλού ανταποδοτικού κινήτρου για κάθε επιστρεφόμενη συσκευασία (0,03€ ανά πλαστική, μεταλλική και γυάλινη συσκευασία).
  • Συνεργασία με Φορείς Κοινωνικής και Αλληλέγγυας Οικονομίας για τη συλλογή, μεταφορά και ανακύκλωση συσκευασιών.
  • Λειτουργία των Πάρκων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και Ανακύκλωσης για τη βελτίωση της περιβαλλοντικής συμπεριφοράς αλλά και της μαζικής ανακύκλωσης.
  • Υλοποίηση καινοτόμων ενεργειών ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης των πολιτών μέσω του θεσμού των Πρεσβευτών Ανταποδοτικής Ανακύκλωσης, που σήμερα είναι ο κορυφαίος αθλητής Γιάννης Αντετοκούνμπο.
  • Συνεργασία με τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης χωρίς να απαιτείται να δεσμεύουν ανθρώπινους πόρους αλλά και χωρίς κανένα κόστος για αυτούς.
  • Συνεργασία με την Ιερά Αρχιεπισκοπή Αθηνών, την «Αποστολή» και τις κατά τόπους Μητροπόλεις για την ενίσχυση σημαντικών κοινωνικών και φιλανθρωπικών σκοπών.

– Πώς λειτουργεί το σύστημα της ανταποδοτικής ανακύκλωσης και πώς κερδίζει ο καταναλωτής;

Τα σπιτάκια της ανταποδοτικής ανακύκλωσης αποτελούν την καλή πρακτική για την ανακύκλωση συσκευασιών, καθώς μέσω αυτών:
i. Εφαρμόζεται η μέθοδος της διαλογής στην πηγή με χωριστά ρεύματα υλικών συσκευασίας, όπως ορίζει η ευρωπαϊκή και ελληνική νομοθεσία.
ii. Πραγματοποιούνται αυτόματα και αξιόπιστα, με χρήση υψηλής τεχνολογίας, όλες οι εργασίες παραλαβής, αναγνώρισης, διαλογής, συμπίεσης/τεμαχισμού, προσωρινής αποθήκευσης των συσκευασιών στην πηγή.
iii. Αποδίδεται υψηλό ανταποδοτικό κίνητρο, εφαρμόζοντας την απαίτηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για χρήση «οικονομικών εργαλείων».
iv. Παράγονται καθαρά υλικά υψηλής αξίας, που μπορεί να αξιοποιηθούν στο πλαίσιο της κυκλικής οικονομίας εντός της χώρας μας.
v. Καταγράφεται, αποτυπώνεται και αποστέλλεται το σύνολο των δεδομένων ανακύκλωσης, μέσω online πληροφοριακού συστήματος.
vi. Δεν απαιτούνται άλλα στάδια διαλογής, ενώ ο όγκος των συσκευασιών μειώνεται έως 80% στην πηγή, μειώνοντας το περιβαλλοντικό αποτύπωμα της διαδικασίας της ανακύκλωσης.
vii. Δεν απαιτούνται άλλες συνοδευτικές υποδομές (π.χ. ΚΔΑΥ), με αποτέλεσμα το πρόγραμμα
ανταποδοτικής ανακύκλωσης να μπορεί να ξεκινήσει άμεσα σε νησιά ή άλλες περιοχές ιδιαίτερου ενδιαφέροντος.

– Πού μπορεί να βρει ο καταναλωτής «σπιτάκι» της «Ανταποδοτικής Ανακύκλωσης»;

Στην ιστοσελίδα www.antapodotiki.gr/dhmoi υπάρχουν όλα τα Κέντρα Ανταποδοτικής Ανακύκλωσης σε όλη τη χώρα.

– Πείτε μας δύο λόγια για τα προγράμματα ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης που διοργανώνετε, καθώς και για τα Πάρκα Ανακύκλωσης που δημιουργήσατε.

Βασική συνιστώσα του προγράμματος ανάπτυξης του Συλλογικού Συστήματος «Ανταποδοτική Ανακύκλωση» είναι η περιβαλλοντική εκπαίδευση των πολιτών με έμφαση στους νέους ανθρώπους και στους μαθητές. Η διεθνής εμπειρία αποδεικνύει, ότι για την επίτευξη μεγαλύτερης συμμετοχής στη διαδικασία της ανακύκλωσης, πρέπει να βελτιωθεί η περιβαλλοντική συμπεριφορά των πολιτών. Καθοριστικός παράγοντας για την αλλαγή της συμπεριφοράς είναι η περιβαλλοντική εκπαίδευση, με έμφαση στους νέους ανθρώπους. Προς την κατεύθυνση αυτή, η «Ανταποδοτική Ανακύκλωση» έχει αναπτύξει ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα περιβαλλοντικής εκπαίδευσης. Οι βασικές συνιστώσες του προγράμματος είναι οι ακόλουθες:

  • Σεμινάρια περιβαλλοντικής εκπαίδευσης με χρήση ειδικού έντυπου και οπτικοακουστικού υλικού.
  • Πανελλαδικοί εκπαιδευτικοί διαγωνισμοί ανταποδοτικής ανακύκλωσης, για την προώθηση της ενημέρωσης και εκπαίδευσης για τα οφέλη της ανακύκλωσης.

Στον τομέα, καθοριστικό έργο επιτελεί η νέα δομή που έχουμε αναπτύξει στην Ελλάδα που είναι τα Πάρκα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και Ανακύκλωσης. Η «Ανταποδοτική Ανακύκλωση» αποτελεί τον φορέα που δημιούργησε το 1ο πανευρωπαϊκά Πάρκο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και Ανταποδοτικής Ανακύκλωσης στον δήμο Αγίων Αναργύρων – Καματερού, που αποτελεί έναν μοναδικό πολυχώρο εκπαίδευσης και ανακύκλωσης, ο οποίος εγκαινιάστηκε από τον Πρόεδρο της Ελληνικής Δημοκρατίας, κύριο Προκόπη Παυλόπουλο, ενώ τελεί υπό την αιγίδα του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Μακαριωτάτου Ιερωνύμου και του Υπουργείου Παιδείας, Ερευνας και Θρησκευμάτων. Επιπρόσθετα, έχουμε δημιουργήσει και λειτουργούμε δύο ακόμα Πάρκα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και Ανταποδοτικής Ανακύκλωσης στον δήμο Λαγκαδά Θεσσαλονίκης και στον δήμο Ιωαννίνων (σε συνεργασία με την οικεία Μητρόπολη Ιωαννίνων), ενώ το επόμενο διάστημα θα ξεκινήσει η δημιουργία ενός ακόμα πάρκου στην Αττική, ενώ στον σχεδιασμό υπάρχει η δημιουργία δύο επιπλέον πάρκων στην επαρχία εντός του έτους 2020. Τα Πάρκα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και Ανταποδοτικής Ανακύκλωσης είναι ο ιδανικός προορισμός για τους νέους ανθρώπους, τους μαθητές και τις οικογένειές τους, αποτελώντας έναν πολυχώρο ανακύκλωσης, που περιλαμβάνει: Εργαστήρι Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, Εργαστήρι Καλλιτεχνικής Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, Χώρο Περιβαλλοντικών Παιχνιδιών, Πολυκέντρα Ανταποδοτικής Ανακύκλωσης, Αμφιθέατρο – αίθουσα πολλαπλών χρήσεων, Οικολογική Λίμνη αλλά και Βοτανικό Κήπο. Μέσω των δραστηριοτήτων κάθε πάρκου επιτυγχάνονται πολλοί σημαντικοί περιβαλλοντικοί και κοινωνικοί σκοποί που αφορούν στους πολίτες, αφού το εν λόγω πάρκο το επισκέπτονται μαθητές, εκπαιδευτικοί, νέοι άνθρωποι και γονείς από όλους τους δήμους της ευρύτερης περιοχής, αλλά και της υπόλοιπης χώρας, καθώς έχουμε οργανωμένες επισκέψεις και από την επαρχία.

– Πιστεύτε ότι ο Ελληνας καταναλωτής είναι εξοικειωμένος με την ανακύκλωση συσκευασιών; Μπορείτε να αναφερθείτε στα αποτελέσματα που πέτυχε η εταιρεία το 2018 όσον αφορά στην ανακύκλωση συσκευασιών;

Οταν η Ελλάδα είναι ουραγός στην Ευρώπη, κανένας δεν μπορεί και δεν πρέπει να είναι ικανοποιημένος. Ομως, στην Ανταποδοτική Ανακύκλωση νιώθουμε ικανοποιημένοι για την πορεία που ακολουθούμε ως Συλλογικό Σύστημα, αφού και καινοτομούμε και πρωτοπορούμε, με παράλληλη σημαντική αύξηση των ποσοτήτων που ανακυκλώνουμε, αλλά και με γεωμετρική αύξηση των πολιτών που κάθε μέρα ανακυκλώνουν στα σπιτάκια και στα πάρκα της ανταποδοτικής ανακύκλωσης. Οι φορείς Συλλογικών Συστημάτων Εναλλακτικής Διαχείρισης (ΣΣΕΔ), σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο (Ν. 2939/2001 όπως ισχύει σήμερα με τον Ν. 4496/2017), έχουν εγκριθεί από την ελληνική πολιτεία και το Υπουργείο Περιβάλλοντος για την ανάπτυξη και την προώθηση της ανακύκλωσης στη χώρα μας, είναι μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα και εξυπηρετούν αποκλειστικά σκοπούς δημοσίου συμφέροντος. Εν προκειμένω, για την «Ανταποδοτική Ανακύκλωση», οι ποσοτικοί στόχοι που υποχρεούμεθα να επιτυγχάνουμε συναρτώνται με τη στοχοθεσία που έχει τεθεί στο Εθνικό Σχέδιο Διαχείρισης Αποβλήτων (ΕΣΔΑ) με αναγωγή στις ποσότητες συσκευασιών των υπόχρεων παραγωγών που έχουν συμβληθεί στο σύστημά μας και καταβάλλουν τις ανάλογες χρηματικές εισφορές. Η «Ανταποδοτική Ανακύκλωση» αποτελεί το μοναδικό σύστημα που ήδη από το 2017 έχει επιτύχει τον ποσοτικό στόχο ανακύκλωσης του έτους 2020. Τονίζεται ότι με βάση τα απολογιστικά ποσοτικά στοιχεία του έτους 2018, το οποίο αποτέλεσε το πρώτο έτος εφαρμογής του νέου υψηλού προσφερόμενου ανταποδοτικού κινήτρου (0,03€ ανά συσκευασία), προκύπτει ότι το έτος 2018 επετεύχθη σημαντική αύξηση των ποσοτήτων που ανακυκλώθηκαν από τα Κέντρα Ανταποδοτικής Ανακύκλωσης, που ανέρχεται σε 60,23%, σε σχέση με το έτος 2017, με αναφορά στον ίδιο αριθμό ολοκληρωμένων Κέντρων Ανταποδοτικής Ανακύκλωσης. Επιπρόσθετα, το 2019 αναμένεται ακόμα μεγαλύτερη αύξηση ανακυκλωθεισών ποσοτήτων, καθώς ξεκίνησε η συνεισφορά των Φορέων Κοινωνικής και Αλληλέγγυας Οικονομίας, μέσω των οποίων δίνεται έμφαση στις συσκευασίες που παράγονται τόσο στους χώρους συνάθροισης κοινού και μαζικής εστίασης (όπως εστιατόρια, καφέ, μπαρ, παραλίες κ.ά.) όσο και σε δημόσιους φορείς (όπως Ελληνική Αστυνομία, Εισαγγελία Αρείου Πάγου, Σταθερές Συγκοινωνίες, Υπουργείο Εθνικής Αμυνας κ.ά.). Ως αποτέλεσμα, το έτος 2020, η «Ανταποδοτική Ανακύκλωση» αναμένεται να ανακυκλώσει 93.522.208 κιλά, σύμφωνα με το αναθεωρημένο επιχειρησιακό σχέδιό της. Θα πρέπει να τονιστεί ότι η μοναδικότητα και η σημαντικότητα της
ανταποδοτικής ανακύκλωσης στην επίτευξη των εθνικών ποσοτικών στόχων ανακύκλωσης έγκειται στο γεγονός ότι οι ανακυκλωθείσες ποσότητες, μέσω των μεθόδων εναλλακτικής διαχείρισης που εφαρμόζει, αφορούν σε συσκευασίες που έως σήμερα πετάγονταν στα απορρίμματα και δεν ανακυκλώνονταν, με αποτέλεσμα να αυξάνονται οι συνολικές ποσότητες που ανακυκλώνονται στη χώρα μας. Αυτό συμβαίνει γιατί ανακυκλώνονται ποσότητες είτε από πολίτες που επιθυμούν ανταποδοτικό κίνητρο για να συμμετάσχουν στη διαδικασία (σύμφωνα με την καλή πρακτική που έχει ορίσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή της χρήσης «οικονομικών εργαλείων») είτε μέσω των ΚΟΙΝΣΕΠ από μεγάλους παραγωγούς που πέταγαν τις συσκευασίες στα απορρίμματα, αφού δεν μπορούσαν να προβούν στην ανακύκλωση με ίδια μέσα και πόρους.

Who is Who

Ο Ηλίας Μουσταΐρας είναι Περιβαλλοντολόγος Πολιτικός Μηχανικός με μεταπτυχιακές σπουδές στη Βιώσιμη Ανάπτυξη και τη Διαχείριση Περιβάλλοντος (M.Sc. Sustainable Development & Enviromental Management). Σήμερα τελεί χρέη γενικού διευθυντή του Εθνικού Συλλογικού Συστήματος Εναλλακτικής Διαχείρισης Συσκευασιών «Ανταποδοτική Ανακύκλωση Α.Ε.», εγκεκριμένου Φορέα ΣΣΕΔ από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Ο κ. Μουσταΐρας έχει μακροχρόνια ενασχόληση σε Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΟΤΑ), ως εκλεγμένο μέλος Δημοτικών Συμβουλίων, υπεύθυνος για τα προγράμματα ανακύκλωσης, εναλλακτικής διαχείρισης και περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και ευαισθητοποίησης.