Αγωνία για νέο ράλι των τιμών φυσικού αερίου λόγω Ουκρανίας
H επιδείνωση της ουκρανικής κρίσης προκαλεί νέους φόβους για την εκτίναξη των τιμών φυσικού αερίου, με το Κυβερνητικό Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας να συνεδριάζει εκτάκτως σήμερα το πρωί, υπό την προεδρία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη. Στη συνεδρίαση θα παραστεί και ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Κώστας Σκρέκας, ενώ θα τεθεί μεταξύ άλλων επί τάπητος και η ενεργειακή επάρκεια της χώρας, υπό το πρίσμα των νέων εξελίξεων.
Η προαναγγελία του Ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν για αναγνώριση της ανεξαρτησίας των ρωσόφωνων περιοχών Ντονέτσκ και Λουγκάνσκ της Ουκρανίας αναζωπυρώνει ξανά τα σενάρια για διαταραχή των ρωσικών εξαγωγών καυσίμου. Επικρατεί μια έντονη ανησυχία, τόσο για την ασφάλεια τροφοδοσίας της χώρας με αέριο, όσο και για την πορεία των τιμών, αν σκεφτούμε ότι οι εισαγωγές από τη Ρωσία καλύπτουν περίπου το 40% των αναγκών της χώρας μας σε καύσιμο.
Πρόκειται για τη δεύτερη φορά που οι εξελίξεις στην Ουκρανία καθιστούν επιτακτική τη διερεύνηση ανάλογων πιθανών επιπτώσεων, καθώς η επάρκεια εφοδιασμού είχε αποτελέσει αντικείμενο σύσκεψης υπό τον πρωθυπουργό και στις 14 Φεβρουαρίου. Στην πρώτη εκείνη σύσκεψη είχε διαπιστωθεί πως στην περίπτωση βραχύβιας κλιμάκωσης της κρίσης, θα ήταν διαχειρίσιμα τα προβλήματα για την ασφάλεια τροφοδοσίας της χώρας μας σε φυσικό αέριο.
Έτσι, στο ενδεχόμενο που διακοπτόταν η ροή τροφοδοσίας με ρωσικό αέριο μέσω των αγωγών που διατρέχουν την Ουκρανία, ο ανεφοδιασμός της Ελλάδας θα παρέμενε ανεπηρέαστος, καθώς το ρωσικό αέριο καταφθάνει στην ελληνική αγορά μέσω του TurkStream.
Στο ακραίο ενδεχόμενο, που διακόπτονταν πλήρως οι εξαγωγές αερίου από τη Ρωσία, έλλειμμα τροφοδοσίας θα ανέκυπτε από τον Μάρτιο, το οποίο θα χρειαζόταν να καλυφθεί με την ενίσχυση εισαγωγών LNG, μέσω του τέρμιναλ του ΔΕΣΦΑ στη Ρεβυθούσα. Επίσης, θα επιστρατεύονταν εναλλακτικά μέτρα ώστε να μειωθεί το μερίδιο του καυσίμου στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, όπως με τη χρήση πετρελαίου σε ηλεκτροπαραγωγικές μονάδες αερίου.
Από την άλλη πλευρά, υπάρχουν ορισμένες σχετικά καθησυχαστικές εκτιμήσεις για την επάρκεια τροφοδοσίας, αλλά δυσοίωνες είναι οι προβλέψεις για την εξέλιξη των τιμών του καυσίμου. Αξίζει να σημειωθεί πως τα συμβόλαια φυσικού αερίου στο ολλανδικό hub (TTF) δεν πρόλαβαν να αντιδράσουν χθες στις νέες διπλωματικές εξελίξεις, με την τιμή να διαμορφώνεται κοντά στα 70 ευρώ ανά Μεγαβατώρα.
Οι ανησυχητικές προβλέψεις λένε πως αναμένεται η άνοδος να ξεπεράσει τα επίπεδα ρεκόρ που καταγράφηκαν το περασμένο έτος, γεγονός που θα συμπαρασύρει τις τιμές και στην εγχώρια αγορά, με δεδομένο ότι ακόμη και το κόστος του αερίου αγωγού συνδέεται πλέον σε μεγάλο βαθμό με την τιμή των συμβολαίων TTF.
Πάντως, ακόμη πιο ζοφερές θα είναι οι εξελίξεις στην περίπτωση που οι ρωσικές εξαγωγές διακοπούν πλήρως – όπως για παράδειγμα αν το αέριο συμπεριληφθεί στις οικονομικές κυρώσεις κατά της Μόσχας. Όπως προσθέτουν τα ίδια στελέχη, σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο η ζήτηση για LNG από τις ευρωπαϊκές χώρες θα αυξηθεί σε τέτοια ύψη, που είναι απίθανο να μπορεί να καλυφθεί από τα διαθέσιμα spot φορτία.
Το αποτέλεσμα θα είναι ο απόλυτος εκτροχιασμός των τιμών του LNG και η αύξηση σε αδιανόητα επίπεδα του κόστους για την κάλυψη των αναγκών των αγορών της Ευρώπης (συμπεριλαμβανομένης και της Ελλάδας) σε φυσικό αέριο. Ουσιαστικά, στο σενάριο που η ουκρανική κρίση πυροδοτήσει εξελίξεις όπως οι παραπάνω, τότε το 2022 θα σηματοδοτήσει ένα δεύτερο, χειρότερο «κύκλο» ενεργειακής κρίσης από αυτόν που εκτυλίχθηκε το προηγούμενο έτος.
