Τιμολόγια ρεύματος Σεπτεμβρίου: Πού θα διαμορφωθούν οι τιμές

Σε υψηλότερα επίπεδα σε σχέση με τον Ιούλιο κινείται η χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, αυξάνοντας την πίεση ενόψει των ανακοινώσεων των παρόχων για τα τιμολόγια ρεύματος του Σεπτεμβρίου.

Η μέση χονδρεμπορική τιμή για τις πρώτες 25 ημέρες του Αυγούστου διαμορφώνεται περίπου στα 128,5 ευρώ/MWh, σχεδόν 17% υψηλότερα από τον μέσο όρο του Ιουλίου, που ήταν κοντά στα 110 ευρώ/MWh. Παράλληλα, μέσα σε δύο ημέρες η τιμή αυξήθηκε κατά περίπου 59%, από τα 109,45 ευρώ/MWh την Κυριακή στα 173,73 ευρώ/MWh την Τρίτη.

Η εξέλιξη αυξάνει το κόστος προμήθειας για τις εταιρείες ηλεκτρικής ενέργειας. Το ερώτημα για τον Σεπτέμβριο είναι σε ποιο βαθμό η άνοδος αυτή θα μεταφερθεί στις τιμές των προϊόντων τους και σε ποιο βαθμό θα απορροφηθεί μέσω των εμπορικών πολιτικών των παρόχων.

Παράλληλα, η κυβέρνηση εξετάζει εάν απαιτείται κρατική παρέμβαση στην περίπτωση που η άνοδος του κόστους μεταφραστεί σε σημαντική επιβάρυνση των καταναλωτών.

Περιορίζονται τα περιθώρια απορρόφησης

Οι μεγάλοι προμηθευτές έχουν ήδη απορροφήσει μέρος των αυξήσεων τους προηγούμενους μήνες.

Ενδεικτικά, η ΔΕΗ διατήρησε τον Αύγουστο αμετάβλητη την τιμή του πράσινου οικιακού τιμολογίου Γ1/Γ1Ν στα 0,138 ευρώ/kWh, παρά την άνοδο του κόστους στη χονδρεμπορική αγορά.

Για τον Σεπτέμβριο, ωστόσο, η διατήρηση αντίστοιχων επιπέδων θα απαιτούσε μεγαλύτερη απορρόφηση κόστους από τις εταιρείες, εφόσον η χονδρεμπορική παραμείνει σε υψηλά επίπεδα μέχρι το τέλος του μήνα.

Οι τελευταίες ημέρες του Αυγούστου αποκτούν έτσι ιδιαίτερη σημασία για τις εμπορικές αποφάσεις των παρόχων.

Τι μπορεί να κάνει η κυβέρνηση

Η κρατική παρέμβαση αποτελεί διαφορετικό ζήτημα από τη διαμόρφωση των τιμών των παρόχων.

Εφόσον οι υψηλές χονδρεμπορικές τιμές οδηγήσουν σε σημαντική επιβάρυνση των καταναλωτών, η κυβέρνηση εξετάζει τη δυνατότητα νέας στήριξης.

Μία από τις επιλογές είναι η επαναφορά επιδότησης στην κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας, με μηχανισμό αντίστοιχο εκείνου που είχε χρησιμοποιηθεί στην προηγούμενη ενεργειακή κρίση.

Σε αυτή την περίπτωση, το κράτος θα κάλυπτε μέρος του κόστους, μειώνοντας την επιβάρυνση για τους καταναλωτές. Δεν έχουν καθοριστεί, ωστόσο, το ύψος μιας πιθανής ενίσχυσης, τα όρια κατανάλωσης ή οι δικαιούχοι.

Εξετάζεται και νέα στοχευμένη ενίσχυση

Μια ακόμη πιθανότητα είναι η δημιουργία οικονομικής ενίσχυσης για το ηλεκτρικό ρεύμα, αντίστοιχης ως προς τη λογική με προηγούμενα μέτρα τύπου Fuel Pass.

Η ενίσχυση θα μπορούσε να συνδέεται με την κατανάλωση και εισοδηματικά κριτήρια, ώστε να κατευθυνθεί σε νοικοκυριά που αντιμετωπίζουν μεγαλύτερη οικονομική επιβάρυνση.

Προς το παρόν δεν έχουν καθοριστεί συγκεκριμένο ποσό, δικαιούχοι ή περίοδος εφαρμογής.

Πρόκειται επομένως για επιλογή που εξετάζεται και όχι για οριστικοποιημένο μέτρο.

Τα μπλε τιμολόγια

Η αυξημένη μεταβλητότητα της αγοράς επηρεάζει παράλληλα τις επιλογές των καταναλωτών.

Τα σταθερά, μπλε τιμολόγια προσφέρουν συγκεκριμένη τιμή για τη διάρκεια της σύμβασης και προστατεύουν τον καταναλωτή από τις διακυμάνσεις της χονδρεμπορικής αγοράς.

Από την άλλη πλευρά, συνήθως προβλέπουν χρονική δέσμευση και ενδέχεται να υπάρχει χρέωση σε περίπτωση πρόωρης αποχώρησης.

Η επιλογή σταθερού ή κυμαινόμενου προϊόντος παραμένει απόφαση του καταναλωτή. Η πορεία της αγοράς μπορεί, ωστόσο, να επηρεάσει τη ζήτηση για σταθερά προϊόντα, ιδιαίτερα σε περιόδους αυξημένης αβεβαιότητας.

Γιατί αυξήθηκε η χονδρεμπορική

Η πρόσφατη άνοδος συνδέεται σε σημαντικό βαθμό με τη μεταβολή του ενεργειακού μείγματος.

Η συμμετοχή των ΑΠΕ περιορίστηκε στο 46%, ενώ το φυσικό αέριο κάλυψε το 32,3% του μείγματος.

Η υψηλή παραγωγή από φωτοβολταϊκά είχε προηγουμένως οδηγήσει τις τιμές σε πολύ χαμηλά επίπεδα κατά τις μεσημεριανές ώρες. Όταν η παραγωγή των ΑΠΕ μειώθηκε, αυξήθηκε η ανάγκη για παραγωγή από συμβατικές μονάδες.

Η τιμή έφθασε έτσι έως τα 235,58 ευρώ/MWh τις απογευματινές ώρες, όταν περιορίζεται η ηλιακή παραγωγή και αυξάνεται η ανάγκη για ηλεκτροπαραγωγή από φυσικό αέριο.

Η εξέλιξη δείχνει ότι, παρά την υψηλή συμμετοχή των ΑΠΕ, το φυσικό αέριο εξακολουθεί να έχει σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση της χονδρεμπορικής τιμής.

Η αποθήκευση και η διακύμανση των τιμών

Η μεγάλη διαφορά ανάμεσα στις τιμές των διαφορετικών ωρών της ημέρας αναδεικνύει και τη σημασία της αποθήκευσης.

Όταν υπάρχει μεγάλη παραγωγή από φωτοβολταϊκά, οι τιμές μπορούν να υποχωρήσουν σημαντικά. Η αποθηκευμένη ενέργεια μπορεί στη συνέχεια να χρησιμοποιηθεί όταν η παραγωγή ΑΠΕ μειώνεται και η ζήτηση παραμένει υψηλή.

Η ανάπτυξη μπαταριών και άλλων συστημάτων αποθήκευσης μπορεί να περιορίσει στο μέλλον τις μεγάλες ενδοημερήσιες διακυμάνσεις και να αυξήσει την αξιοποίηση της παραγωγής από ΑΠΕ.

Το φυσικό αέριο παραμένει κρίσιμος παράγοντας

Η ελληνική αγορά επηρεάζεται και από την πορεία του φυσικού αερίου στην Ευρώπη.

Οι γεωπολιτικές εξελίξεις και οι διαταραχές στις προμήθειες LNG δημιουργούν αβεβαιότητα για τις τιμές τους επόμενους μήνες.

Σε ένα δυσμενές σενάριο που έχει εξεταστεί από τη Goldman Sachs, εάν οι διαταραχές στις εξαγωγές ενέργειας από τη Μέση Ανατολή αποκατασταθούν σταδιακά και παραταθούν έως το 2027, η τιμή του ευρωπαϊκού φυσικού αερίου θα μπορούσε να ξεπεράσει τα 100 ευρώ/MWh τον Δεκέμβριο.

Πρόκειται για εναλλακτικό δυσμενές σενάριο και όχι για βασική πρόβλεψη.

Για την Ελλάδα, μια παρατεταμένη άνοδος του φυσικού αερίου θα μπορούσε να επηρεάσει εκ νέου τη χονδρεμπορική αγορά, ιδιαίτερα τις ώρες κατά τις οποίες οι μονάδες φυσικού αερίου καλούνται να καλύψουν το κενό από τις ΑΠΕ.

Τι θα κρίνει τα τιμολόγια του Σεπτεμβρίου

Το τοπίο για τα τιμολόγια του Σεπτεμβρίου θα ξεκαθαρίσει με τις ανακοινώσεις των παρόχων στο τέλος Αυγούστου.

Οι εταιρείες θα καθορίσουν τις τιμές των προϊόντων τους με βάση το κόστος που αντιμετωπίζουν και την εμπορική τους πολιτική. Η κυβέρνηση, από την πλευρά της, θα πρέπει να αποφασίσει εάν απαιτείται πρόσθετη κρατική στήριξη και, εφόσον κριθεί αναγκαία, ποια μορφή θα έχει.

Το κρίσιμο στοιχείο είναι η πορεία της χονδρεμπορικής μέχρι το τέλος του μήνα. Εάν οι υψηλές τιμές διατηρηθούν, αυξάνεται η πίεση στο κόστος προμήθειας και περιορίζονται τα περιθώρια για απορρόφηση των αυξήσεων από τους παρόχους.

Εάν, αντίθετα, η αγορά υποχωρήσει τις τελευταίες ημέρες του Αυγούστου, μέρος της πίεσης μπορεί να περιοριστεί.